Nog nooit was de feitelijke toestand zo gecompliceerd als thans.

Met deze zin begint het artikel waarvan een korte inleiding de volgende is:

De huidige samenleving is de omgeving voor ieder die als christen door het leven wil gaan. Wat een verschil met vroeger! Onze voorouders leefden in een wereld waar religie een wezenlijk bestanddeel van uitmaakte, terwijl onze maatschappij zich geleidelijk heeft afgekeerd van opvattingen en overtuigingen die vroeger algemeen werden aanvaard. Onze samenleving, profaan en rationeel als zij is geworden, heeft God in de marge geplaatst. Geloof heeft geen hechte wortels meer in de gemeenschap, zodat die steun vanuit de samenleving is weggevallen.
Hoewel de vragen en problemen waarmee mensen in onze tijd worstelen, lijken op die van onze voorouders, zijn de omstandigheden wezenlijk anders geworden. Zo was vroeger de wereld waarin men leefde slechts een gemeenschap van kleine omvang, terwijl nu de grenzen zijn weggevallen en de hele wereld voor ons openligt. In de huidige samenleving zijn door de moderne communicatiemiddelen afstanden in seconden te overbruggen en weten wij binnen enkele uren wat er elders in de wereld gebeurt. Heeft de oudste generatie onder ons nog de gruwelen van de oorlog in de vorige eeuw persoonlijk meegemaakt, thans zijn wij allen gedwongen toeschouwers van soortgelijke gebeurtenissen. En wat we zien, is ellende en rampen alom. Voortdurend worden wij geconfronteerd met al het lijden in de wereld, met het geweld, de liefdeloosheid en het ego´sme dat overal heerst. Natuurrampen,    oorlogen, vervolgingen, terreuracties, massamoorden waarbij hele bevolkingsgroepen  worden uitgeroeid, niet alleen in het recente verleden maar ook thans nog. Door deze gruwelijke ervaringen en het besef, dat we aan de kant staan en niets kunnen doen, voelen we ons onmachtig.

En komt dan niet terecht de vraag op: hoe is het toch mogelijk dat God dit heeft toegelaten en nog steeds toelaat? Waarom grijpt hij niet in? Hij is toch een liefdevolle en medelijdende God?


Een dergelijke heftige reactie moet u niet verbazen. Zeker, het lijkt een vraag van mensen die wankel in het geloof staan en er spreekt in diepste wezen twijfel uit of er wel een God bestaat en, zo ja, of hij in staat is hen te helpen. Zo'n houding is niet zo verwonderlijk, omdat men de aanwezigheid van God in de wereld blijkbaar niet meer ervaart. Misschien heeft God zich ten einde raad teruggetrokken en confronteert hij ons zo met de puinhoop die wij van onze wereld gemaakt hebben.

Laten we gewoon uitgaan van de feiten, van  wat we waarnemen en proberen van daaruit een verklaring te vinden. Als christen moet je proberen deze problemen te benaderen zowel vanuit het geloof maar tegelijk ook met beide benen op de grond en in het besef, dat er geredeneerd moet worden vanuit de ervaring en kennis waarover men in moderne samenlevingen beschikt.

Het traditionele geloof in de knel

Voor wie niet bewust de grote veranderingen in de katholieke kerk in ons land in de vorige eeuw hebben meegemaakt, vooral voor hen die pas na die tijd geboren zijn, is het nuttig iets te weten over de geschiedenis van de katholieken in die tijd. Binnen een korte periode van enkele decennia vanaf de tijd van het tweede Vaticaanse concilie, in de zestiger jaren van de vorige eeuw, dat als de katalysator van de vernieuwingen in de kerk te beschouwen is, vonden er wezenlijke veranderingen plaats binnen de geloofsgemeenschap in ons land. Het was als het ware een (onbloedige) omwenteling die de gehele geloofsgemeenschap door elkaar zou schudden en velen ontredderd achter zou laten.
Traditioneel is voor een christen het scheppingsverhaal in de bijbel het uitgangspunt voor de wijze waarop men tijdens de christelijke opvoeding leert wat de plaats van de mens is in de schepping en wat zijn relatie is met God, zijn schepper. Christenen leefden vanuit de zekerheid van een menselijk geslacht dat weliswaar getekend was door zondeval vanuit een paradijselijke toestand maar dat daarna was gered door de kruisdood van Jezus van Nazareth. Hij gaf zin en richting aan het leven. Door deze kennis kon men alles wat gebeurde een plaats in het leven geven en een houvast vinden ook al stond men vaak voor vragen waarop het antwoord niet te vinden was. 
Met verbazing terugdenkend aan die tijd, moet ik constateren, dat er sindsdien heel veel veranderd is! Van het triomfantelijk zelfbewustzijn is niets meer over.  Onzekerheid kwam in de plaats van zekerheid en het vaste geloof in een leven na de dood was niet vanzelfsprekend meer. Zelfs het bestaan van een God werd discutabel. Dezelfde vragen die vroeger werden gesteld , zijn nu vragen geworden die onze existentie als mens en beeld van God raken en ons geloof op de proef stellen. Misschien is het tijd geworden onze visie op de wereld en de plaats daarin van ons geloof een nieuwe inhoud te geven zodat we aan het scheppingsverhaal in de Bijbel een nieuwe zinvolle betekenis kunnen toekennen.

De Evolutieleer: Een Uitdaging Voor De Kerken

Een Artikel Over De Afwezigheid Van God In De Wereld.

verschenen op het web als  artikel1


terug naar begin index
De reis van Darwin aan boord van de Beagle
internet foto via Google
internet-foto van Darwin via Google